Nhiều bệnh viện lớn kêu thiếu thiết bị, vật tư và có nguy cơ dừng hoạt động

Ở nhiều bệnh viện, bác sỹ đành bất lực trước cơn bạo bệnh của bệnh nhân vì thiếu  thiết bị, thuốc điều trị.

Bệnh viện Bạch Mai nghèo hơn trạm y tế xã, với 3 không “thuốc không, thiết bị không, tiền không

Là một trong những cơ sở y tế lớn nhất miền Bắc, Bệnh viện Bạch Mai đang rơi vào tình cảnh chưa từng có do thiếu trang thiết bị y tế, vật tư tiêu hao trầm trọng.

PGS.TS Đào Xuân Cơ – Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai cho biết, thông tin trên báo chí về tình trạng thiếu vật tư tiêu hao cạn kiệt và thiếu hóa chất xét nghiệm là sự thật và hiện tượng này xảy ra ở nhiều bệnh viện.

TS Cơ cho biết, “với Bộ Y tế cũng như trên các kênh truyền thông, tôi đã chia sẻ về tình trạng thiếu trang thiết bị, vật tư tiêu hao của Bệnh viện Bạch Mai khi phục vụ công tác chẩn đoán và điều trị cho người bệnh.

Chưa bao giờ, Bệnh viện Bạch Mai rơi vào tình cảnh như bây giờ. Các thiết bị phục vụ cho công tác chẩn đoán, đặc biệt là thiết bị phục vụ chẩn đoán hình ảnh, các máy chụp chiếu, siêu âm thiếu trầm trọng.

Trước những năm 2020, toàn bộ những thiết bị này phần lớn là máy liên doanh, liên kết. Đến khi các hợp đồng liên doanh, liên kết hết hạn và cùng với đó Thông tư về liên doanh, liên kết hiện tại bị bãi bỏ, thì hiện nay không có Thông tư, Nghị định nào hướng dẫn về việc này. Do vậy, bệnh viện không có cơ sở pháp lý để tái ký kết các hợp đồng”.

Ngoài “khát” thiết bị, thuốc, bệnh viện đang đối mặt với những khó khăn về tài chính, phải sử dụng nguồn quỹ phát triển sự nghiệp tiết kiệm hơn 10 năm qua để chi tiêu. Ba năm gần đây, Bạch Mai không được đầu tư cũng như không mua sắm thiết bị. Các tòa nhà xuống cấp trầm trọng, không được duy tu bảo dưỡng, trong khi bệnh viện quá tải, mỗi ngày khám, điều trị 8.000-12.000 bệnh nhân.

“Giờ đây, bệnh viện tuyến Trung ương mà xơ xác, nghèo nàn hơn cả trạm y tế xã với 3 không “thuốc không, thiết bị không, tiền không”, GS Đào Xuân Cơ nói.

GS. Cơ cho biết thêm: “Tình cảnh của bệnh viện hiện nay khiến người bệnh phải chịu những thiệt thòi lớn. Các bệnh viện tuyến dưới họ có giải pháp khi hết vật tư, thiết bị là chuyển bệnh nhân lên tuyến trên, lên tuyến cuối. Nhưng chúng tôi là bệnh viện tuyến cuối, không thể chuyển bệnh nhân đi đâu được và sẽ phải tiếp nhận tất cả các bệnh nhân được chuyển đến”. 

Tại Bệnh viện Bạch Mai, người bệnh có thể nói là phải chịu thiệt thòi nhiều nhất. Bệnh viện Bạch Mai từ năm 2009 – 2019, là bệnh viện không thiếu một thiết bị gì ở tất cả các chuyên ngành, và có những thiết bị hiện đại sớm nhất trong cả nước.

Từ sau khi dịch COVID-19 được kiểm soát – khoảng quý II/2022, số lượng bệnh nhân đến Bệnh viện Bạch Mai tăng một cách đột biến. Khi số lượng thiết bị thiếu và khó khăn như vậy, bệnh viện phải tổ chức lại hoạt động khám, chữa bệnh. Cán bộ, nhân viên đi làm sớm hơn, về muộn hơn; chia lại ca, kíp trực. Các hệ thống phòng khám  bắt đầu hoạt động từ 5h sáng. Theo đó, các máy chiếu chụp để phục vụ cho bệnh nhân ngoại trú sẽ làm ca sáng. Còn những bệnh nhân nội trú thì làm ca chiều và đêm. Trừ những bệnh nhân cấp cứu trong nội trú thì thực hiện chụp, chiếu vào ca sáng.

Giáo sư Cơ cho biến, hiện bệnh viên vẫn khắc phục được tình trạng thiếu thiết bị. Tuy nhiên, tình trạng này nếu kéo dài thì các thiết bị của bệnh viện cũng không còn sức tải nữa. Đây là vấn đề hết sức khó khăn. Bệnh viện cũng đã sử dụng nguồn ngân sách tiết kiệm và đang thực hiện các gói thầu mua tạm những thiết bị để có thể đảm bảo công tác khám, chữa bệnh.

Bệnh viện Chợ Rẫy có nguy cơ đóng cửa?

Không đủ hóa chất, vật tư y tế tiêu hao cần thiết cho hoạt động khám chữa bệnh đang trở thành nguyên nhân chính khiến Bệnh viện Chợ Rẫy đối mặt với nguy cơ phải tạm ngừng hoạt động. Các khó khăn trên xuất phát từ những bất cập trong các quy định về đấu thầu vừa được bệnh viện báo cáo đến Bộ Y tế.

Theo Tuổi Trẻ, ngày 24/2, thông tin từ Bệnh viện Chợ Rẫy TPHCM cho biết, TS.BS Nguyễn Tri Thức, Giám đốc bệnh viện đã có báo cáo gửi đến Bộ Y tế về những khó khăn vướng mắc khi thực hiện việc mua sắm trang thiết bị y tế và thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế.

Theo báo cáo, hiện nay, hầu hết các trang thiết bị y tế kỹ thuật cao như: máy chụp cắt lớp vi tính (CT-scanner), máy chụp cộng hưởng từ (MRI), máy siêu âm doppler màu đều không có đủ 3 báo giá theo quy định để thực hiện đấu thầu mua sắm mới trang thiết bị y tế và sửa chữa, bảo trì.

Thực tế trên đang ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng khám chữa bệnh. Bệnh viện thường xuyên trong trạng thái thiếu trang thiết bị y tế, thiết bị hư hỏng không sửa chữa được, phải chuyển bệnh nhân đến cơ sở khác để thực hiện kỹ thuật, gây rất nhiều khó khăn, phiền toái cho người bệnh.

Hiện nay có rất nhiều trang thiết bị y tế, hóa chất và vật tư y tế tiêu hao thiết yếu trong điều trị, trong quá trình triển khai xây dựng giá gói thầu, Bệnh viện Chợ Rẫy không thể nhận được đầy đủ 3 báo giá trên địa bàn, và cũng không thu thập được báo giá trên địa bàn khác.

Theo VTC News, bác sĩ Nguyễn Văn Đô, Trưởng khoa Xạ trị, Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM) hoang mang khi viện có 4 máy xạ trị gia tốc nhưng chỉ 2 máy đang hoạt động. Số máy còn lại đã “đóng băng” gần một năm qua, trong khi lượng bệnh nhân mỗi ngày một tăng.

Trung bình mỗi ngày, gần 400 bệnh nhân ung thư sẽ xạ trị. Trang thiết bị hiện tại không thể đáp ứng nhu cầu thực tế.

“Hai máy dừng hoạt động từ quý 2/2022 vì hết thời gian bảo hành, đang chờ mua gói bảo trì song vướng các vấn đề đấu thầu. Nếu xạ trị không đúng kế hoạch điều trị, việc kiểm soát bệnh chắc chắn sẽ không tốt. Nhìn bệnh nhân ốm yếu mà không thể cứu chữa, thấy bản thân rất bất lực và vô dụng, thậm chí hoang mang”, bác sĩ Đô nói.

“Vấn đề này đã gây rất nhiều trở ngại cho công tác điều trị và cấp cứu bệnh nhân. Nếu bệnh viện tiếp tục chờ đợi 3 báo giá thì bệnh viện không thể xây dựng được giá gói thầu, từ đó chắc chắn bệnh viện sẽ tạm ngưng hoạt động vì không đủ hóa chất để xác định chẩn đoán và không đủ vật tư y tế tiêu hao để điều trị cho người bệnh” – báo cáo của bệnh viện nêu rõ.

Về số lưu hành, giấy phép nhập khẩu của trang thiết bị y tế, bệnh viện cho rằng, hiện nay hầu hết không còn hiệu lực nên ảnh hưởng nghiêm trọng đến công tác điều trị người bệnh. Các nhà thầu không thể nhập khẩu được trang thiết bị y tế để cung ứng cho bệnh viện, đặc biệt là hóa chất xét nghiệm khí máu, xét nghiệm chẩn đoán nhồi máu cơ tim…

Phía bệnh viện cho rằng, trang thiết bị y tế (bao gồm cả vật tư y tế, hóa chất) là một loại hàng hóa đặc thù của ngành y tế, liên quan trực tiếp đến tính mạng của người bệnh, do đó cần phải được qui định cụ thể, đầy đủ, rõ ràng, công khai, kịp thời để đáp ứng nhu cầu điều trị cho người bệnh.

Bệnh viện Việt Đức cũng “thảm hại” không kém

Theo VTC, GS Trần Bình Giang, Giám đốc Bệnh viện Việt Đức cho biết, có những xét nghiệm đơn giản như công thức máu chỉ còn một tuần nữa là không còn hóa chất để dùng nếu như sử dụng bình thường. Bên cạnh đó, số lượng vật tư điều trị cho bệnh nhân xẹp đốt sống tại đơn vị cũng hạn chế, chỉ chỉ định cho trường hợp cấp cứu. Ông cho biết, tình trạng này không tháo gỡ sẽ dẫn đến việc bệnh viện không hoạt động được nữa.

Việt Đức là bệnh viện hạng đặc biệt, đầu ngành ngoại khoa. Năm 2022, bệnh viện thực hiện hơn 79.000 ca mổ. Trung bình mỗi ngày bệnh viện tiếp nhận khoảng 2.000 bệnh nhân nội trú và khoảng 2.000 bệnh nhân đến khám.

Không những vậy, bệnh viện còn thiếu hóa chất định lượng nồng độ thuốc trong máu của bệnh nhân ghép tạng, hóa chất miễn dịch, hóa chất khí máu, vật tư hút máu đông, miếng dán cố định phẫu trường, kim gây tê tủy sống.

Bên cạnh đó, các vật tư tiêu hao dành cho mổ xẻ cũng chỉ đủ dùng trong một tháng nữa. Theo quy định của luật pháp, việc mua các vật tư tiêu hao phải đảm bảo các vật tư đó được phép lưu hành trên thị trường và có giấy phép. Hầu hết giấy phép cho các vật tư tiêu hao hiện nay chưa được cấp, chưa được gia hạn nên các đơn vị không thể mua hay đấu thầu.

Ngoài ra, các vấn đề khác như tính giá dịch vụ, đấu thầu thuốc tập trung, mua thuốc theo Hiệp định CPTPP, thuốc hiếm, thuốc gây nghiện… hiện chưa biết cách nào xử lý để các bệnh viện có thể hoạt động được.

Nghi Vân (t/h)