Gia đình một bé gái bị thương nặng trong vụ xả súng tại trường học ở thị trấn Tumbler Ridge (British Columbia, Canada) đã đệ đơn kiện OpenAI, cho rằng công ty này có thể đã ngăn chặn được thảm kịch nếu cảnh báo sớm cho cơ quan chức năng sau khi phát hiện những trao đổi bạo lực của hung thủ với ChatGPT.
Vụ xả súng xảy ra ngày 10/2/2026, khi Jesse Van Rootselaar (18 tuổi) nổ súng tại trường trung học ở Tumbler Ridge, khiến 8 người thiệt mạng, trong đó có nhiều học sinh. Một số nạn nhân khác bị thương nặng, bao gồm bé gái Maya Gebala (12 tuổi), người sau đó bị tổn thương não nghiêm trọng và có nguy cơ tàn tật vĩnh viễn.
Sau vụ việc, gia đình bé gái Maya Gebala đã nộp đơn kiện OpenAI, cho rằng công ty đã “vội vàng đưa công nghệ ra thị trường mà không có biện pháp an toàn đầy đủ”, đồng thời không hành động khi xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo rõ ràng.
Theo các tài liệu được công bố trong quá trình điều tra, hung thủ từng sử dụng ChatGPT để mô tả các kịch bản bạo lực liên quan đến súng trong nhiều ngày. Hệ thống của OpenAI đã phát hiện những nội dung này và đình chỉ tài khoản của người dùng vào tháng 6/2025 vì vi phạm quy định.
Tuy nhiên, công ty cho biết nội dung trao đổi khi đó không được đánh giá là “kế hoạch tấn công sắp xảy ra”, nên không thông báo cho cảnh sát. Sau khi tài khoản đầu tiên bị khóa, nghi phạm được cho là đã tạo một tài khoản khác và tiếp tục sử dụng hệ thống.
Vụ việc đã khiến chính phủ Canada yêu cầu OpenAI giải trình về quy trình an toàn của các hệ thống AI và xem xét việc thiết lập các quy định mới đối với các nền tảng trí tuệ nhân tạo.
Tranh luận về trách nhiệm của các công ty AI
Vụ kiện đã làm dấy lên tranh luận lớn về việc các công ty AI nên chịu trách nhiệm đến mức nào khi người dùng có dấu hiệu nguy hiểm.
Một số chuyên gia cho rằng các nền tảng AI có thể đóng vai trò như “hệ thống cảnh báo sớm” khi phát hiện những nội dung liên quan đến bạo lực hoặc kế hoạch tội phạm. Tuy nhiên, những người khác lại cảnh báo rằng việc yêu cầu AI theo dõi và báo cáo người dùng có thể tạo ra những vấn đề mới về quyền riêng tư và trách nhiệm pháp lý.
OpenAI cho biết công ty đang cải thiện các hệ thống phát hiện rủi ro và xem xét điều chỉnh tiêu chí để trong tương lai các trường hợp có dấu hiệu nguy hiểm nghiêm trọng có thể được báo cho cơ quan chức năng sớm hơn.
Không phải lần đầu AI bị liên hệ với các vụ án hình sự
Vụ xả súng tại Canada không phải là trường hợp duy nhất khiến trí tuệ nhân tạo bị đặt câu hỏi về vai trò trong các vụ án hình sự.
Đầu năm 2026, cảnh sát Hàn Quốc đã bắt giữ một phụ nữ 21 tuổi bị cáo buộc đầu độc hai người đàn ông tại các nhà nghỉ ở Seoul. Điều tra cho thấy nghi phạm đã nhiều lần hỏi ChatGPT về tác động nguy hiểm của việc trộn thuốc an thần với rượu trước khi gây án.
Các công tố viên cho rằng những truy vấn này cho thấy nghi phạm hiểu rõ khả năng gây chết người của hỗn hợp thuốc và rượu. Lịch sử trao đổi với AI sau đó trở thành một phần của bằng chứng trong vụ án.
Năm ngoái, OpenAI đã cập nhật ChatGPT sau một cuộc đánh giá nội bộ cho thấy hơn một triệu người dùng từng chia sẻ với chatbot về ý nghĩ tự tử. Một số bác sĩ tâm thần cảnh báo rằng việc tương tác kéo dài với AI trong một số trường hợp có thể làm gia tăng các trạng thái ảo tưởng hoặc hoang tưởng, hiện tượng đôi khi được gọi là “loạn thần do AI” (AI-induced psychosis).
TH.
BÀI CHỌN LỌC:
Không thể tin được: Đây là 12 phương thức tra tấn tù nhân khủng khiếp nhất đang tồn tại ngay trong thế kỷ 21 này
Đế chế La Mã suy tàn – Lời cảnh tỉnh cho nhân thế hôm nay
XEM THÊM:
‘Cha đẻ’ của AI nâng mức cảnh báo Trí tuệ nhân tạo xóa sổ loài người trong 30 năm tới
Kênh truyền thông lớn nhất Hoa Kỳ phát sóng phóng sự chi tiết về nạn thu hoạch nội tạng của ĐCSTQ
Tân Thế Kỷ *Truyền Thống – Nhân Văn – Trung Thực*
