Trong bối cảnh Hội nghị Bắc Đới Hàn vừa kết thúc, chính trường Trung Nam Hải đang nóng lên với hàng loạt thông tin lan truyền về một cuộc chuyển giao quyền lực ở thượng tầng.
Hội nghị Bắc Đới Hà 2025, một diễn đàn then chốt trong chu kỳ quyền lực Trung Quốc, lần đầu tiên ghi nhận sự vắng mặt đáng chú ý của Chủ tịch Tập Cận Bình. Sự kiện này không chỉ làm dấy lên nhiều giả thuyết xoay quanh nội tình chính trị Bắc Kinh mà còn phản ánh những biến chuyển tinh vi trong cấu trúc lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ).
Trước bối cảnh cạnh tranh chiến lược toàn cầu và áp lực nội bộ gia tăng, việc thiếu vắng nhà lãnh đạo tối cao tại một hội nghị mang tính định hướng như vậy càng làm nổi bật tính phức tạp và bất ổn tiềm tàng trong vận hành quyền lực hiện nay. Điều này đã dấy lên nhiều phỏng đoán và nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý không chỉ của giới quan sát chính trị.
Tính từ giữa năm 2025, sự vắng bóng của Tập Cận Bình đã xuất hiện ở dạng dễ định vị, ông biến mất khỏi công chúng trong một khoảng thời gian nhiều ngày được ghi nhận là khoảng hai tuần liên tiếp vào cuối tháng 5 đầu tháng 6, rồi tái xuất hiện bằng hình ảnh truyền thông được sắp đặt, đồng thời ông vắng mặt tại ít nhất một hội nghị quốc tế quan trọng mà ông thường tham dự điển hình là BRICS 2025, nơi Trung Quốc được đại diện bởi Thủ tướng thay vì Chủ tịch. Những mốc này được báo chí và các phân tích thời sự ghi nhận và thảo luận rộng rãi.
Kịch bản tái cấu trúc quyền lực trong nội bộ Đảng không thể bỏ qua trong phân tích. Hệ thống quyền lực của ĐCSTQ là sự kết hợp phức tạp giữa các phe phái và nhóm lợi ích với sự cạnh tranh ngầm diễn ra một cách kín đáo. Sự vắng mặt của Tập Cận Bình có thể phản ánh một giai đoạn chuyển đổi hoặc tái cấu trúc quyền lực, khi Thường vụ Bộ Chính trị cùng các nhân vật được ủy quyền đại diện cho lãnh đạo tập trung điều phối các hoạt động trọng yếu. Việc phân tích cán cân quyền lực giữa các phe nhóm và vai trò của các thành viên Thường vụ trong việc điều phối quyền lực gián tiếp là yếu tố then chốt để hiểu được bản chất và lý do thực sự của sự vắng mặt này.
Các nguồn tin rò rỉ đã xảy ra hai kịch bản trái ngược nhau về tương lai chính trị của lãnh đạo tối cao Tập Cận Bình cho thấy một cuộc đấu đá nội bộ gay gắt đang diễn ra sau bức màn sắt.
Một luồng thông tin từ blogger Tưởng Phẩm Chiến tiết lộ, cho rằng ông Tập sẽ không có nhiệm kỳ thứ tư và một thời gian biểu thoái vị chi tiết đã được ấn định. Theo đó lộ trình được mô tả là “Tam trung giao, Tứ tring ẩn, Ngũ trung tá, Lục trung thoái”. Nghĩa là ông Tập sẽ bắt đầu giao quyền tại Hội nghị Trung ương III và hoàn toàn rời khỏi chính trường tại Hội nghị Trung ương VI. Nguồn tin này khẳng định, sau khi thảo luận nội bộ, các phe phái đã nhất trí rằng, thủ tướng Lý Cường sẽ là người kế nhiệm phù hợp nhất.
Đáng chú ý, áp lực buộc ông Tập phải thoái vị được cho là đến từ phe nguyên lão. Ông Tưởng Phẩm Chiến tiết lộ rằng ông Tăng Khánh Hồng đã thay mặt các lãnh đạo viết một lá thư gửi cho ông Tập. Nội dung bức thư cho thấy, phe lão thành có ba điểm bất mãn với lãnh đạo Tập Cận Bình:
Thứ nhất, phần trăm ghế cố định cho con cháu các nguyên lão trong giới lãnh đạo cấp cao ĐCSTQ đã biến mất, con cháu của họ không được sắp xếp ổn thoả;
Thứ hai, các thuộc hạ và bí thư của phe lãnh đạo lão thành một khi bị lãnh đạo Tập Cận Bình phát hiện sẽ bị thanh trừ;
Thứ ba, về mặt chống tham nhũng, trước đây phe lão thành chỉ cần đưa ra một tờ giấy là có thể được miễn điều tra, nhưng hiện nay sự “chiếu cố” này không còn nữa.
Điều này được coi là biểu hiện của sự phân chia quyền lực không đồng đều giữa các phe nguyên lão và lãnh đạo Tập Cận Bình.
Tuy nhiên một kịch bản khác được blogger Lão Đăng đưa ra lại cho thấy một sự thoả hiệp. Theo đó, phe Tập và phe chống đối đã đạt được đồng thuận tại hội nghị Bắc Đới Hà, rằng ông Tập sẽ bán thoái tại Hội nghị trung ương 4. Ông sẽ từ chức vị trí Tổng Bí thư và Chủ tịch quân uỷ nhưng vẫn giữ lại ghế Chủ tịch nước cho đến hết nhiệm kỳ. Người kế nhiệm chức Tổng bí thư trong kịch bản này chính là ông Đinh Tiết Tường, trong khi ông Trương Hựu Hiệp sẽ nắm giữ quân uỷ.
Thoả thuận này được xem là một bước đi dùng thoả hiệp để đổi lấy ổn định nhằm tránh cho nội bộ ĐCSTQ sụp đổ.
Ông Đinh Tiết Tường hiện là Phó thủ tướng thường trực đang ở thành tâm điểm của các phân tích. Một số nhá quan sát cho rằng, ông Đinh Tiết Tương có thể trở thành một hoa quốc phong của Tập Cận Bình, một người kế nhiệm trung thành được dựng lên để tiếp nối di sản của ông Tập nhưnh cũng có thể mau chóng bị các thế lực khác gạt ra ngoài lề.
Mặt dù bị cho là thiếu kinh nghiệm lãnh đạo địa phương, nhưng ông Đinh Tiết Tường lại được mô tả là một nhà điều hành chính trị khôn khéo, người đã giúp ông Tập dẹp tan mọi trở ngại trên con đường củng cố quyền lực.
Sự nghiệp của ông Đinh Tiết Tường cũng đầy kịch tính, từ một người được cho là do phe của Giang Trạch Dân cài vào để giám sát ông Tập dần dần giành được sự tin tưởng và trở thành một trong những cố vấn cốt lõi nhất của ông Tập.
Nghi Vân (Theo ĐKN, NCCL)
