Liên Hợp Quốc đã công bố một loạt báo cáo cảnh báo Campuchia đang trở thành nút trung tâm trong mạng lưới buôn người xuyên quốc gia, nơi các nạn nhân bị bóc lột dưới hình thức lao động cưỡng bức tại các trung tâm lừa đảo trực tuyến – tạo ra hàng tỉ USD lợi nhuận bất hợp pháp.
Ba báo cáo viên đặc biệt của Liên Hợp Quốc đã gửi thư khẩn đến Chính phủ Campuchia, yêu cầu nước này trong vòng 60 ngày phải trả lời 15 câu hỏi liên quan đến trách nhiệm của nhà chức trách trong việc để các “scam compounds” (khu phức hợp lừa đảo) hoạt động công khai trên lãnh thổ mình.
Mạng lưới lừa đảo quy mô công nghiệp
Theo Văn phòng Phòng chống Ma túy và Tội phạm của LHQ (UNODC), các trung tâm lừa đảo tại Campuchia đang hoạt động với quy mô công nghiệp, sử dụng mô hình “doanh nghiệp tội phạm” bài bản với các bộ phận nhân sự, quản lý tài chính, tuyển dụng, bảo vệ và kỹ thuật số.
Các nạn nhân chủ yếu đến từ Việt Nam, Thái Lan, Lào, Philippines, Myanmar, Trung Quốc, Ấn Độ, Bangladesh, Nhật Bản và Đài Loan. Họ bị dụ dỗ bởi các thông tin tuyển dụng “việc nhẹ, lương cao” đăng tải trên mạng xã hội như Facebook, TikTok, LinkedIn, hứa hẹn việc làm tại Bangkok, Kuala Lumpur hoặc Phnom Penh với mức thu nhập hấp dẫn và “bao ăn ở”.
Tuy nhiên, ngay khi đặt chân tới Campuchia, nạn nhân bị tịch thu hộ chiếu, điện thoại, bị nhốt trong các tòa nhà kín cổng cao tường, phải làm việc tới 15 giờ/ngày dưới sự giám sát của lực lượng bảo vệ vũ trang.
Bị ép lừa đảo trực tuyến, tra tấn, “nợ ảo” và giam giữ kéo dài
Bên trong các khu phức hợp lừa đảo, nạn nhân bị ép thực hiện các chiêu trò lừa đảo trực tuyến tinh vi, bao gồm: Lừa tình: Giả làm người yêu, bạn đời để xây dựng lòng tin và chiếm đoạt tiền qua app; Lừa đầu tư: Giả danh chuyên gia tài chính, dụ đầu tư vào tiền ảo hoặc chứng khoán giả; Casino trực tuyến giả mạo: Dẫn dụ người chơi nạp tiền rồi khóa tài khoản không thể rút.
Theo các báo cáo viên của LHQ, những ai không đạt chỉ tiêu sẽ bị trừng phạt dã man như bị đánh bằng gậy sắt, chích điện, nhốt phòng tối hoặc bị ép xem người khác bị hành hạ. Phụ nữ trong các trại này bị cưỡng bức có hệ thống. Một số nạn nhân đã chết do bị tra tấn và bỏ mặc chữa trị.
LHQ cho biết các trung tâm này còn sử dụng mô hình “nợ ảo” để giữ chân nạn nhân: từ chi phí ăn ở, điện nước, đến tiền phạt vì “vi phạm nội quy” đều được cộng dồn thành món nợ không thể trả hết. Những người muốn chuộc thân thường phải trả hàng chục nghìn USD – mà đôi khi vẫn không được thả.
Nhiều người bị “bán” từ trung tâm này sang trung tâm khác, nợ lại càng chồng chất. Trong khi đó, gia đình nạn nhân gần như bất lực, còn các đại sứ quán thì “không can thiệp được vì thiếu bằng chứng pháp lý”, theo một báo cáo của Human Rights Watch.
LHQ cảnh báo Campuchia và 8 quốc gia khác
Trong thư gửi Campuchia, ba báo cáo viên đặc biệt đã nêu 15 câu hỏi cụ thể như:
- Liệu chính phủ Campuchia có thừa nhận vấn đề này không và sẽ thực hiện những bước nào?
- Vì sao các khu phức hợp này chưa bị đóng cửa và có kế hoạch đóng cửa chúng không?
- Chính phủ có đền bù cho nạn nhân không?
- Có chính sách bảo vệ nhà báo, tổ chức nhân đạo và người tố cáo không?
- Làm sao đảm bảo an toàn cho nạn nhân khi hồi hương?
Cùng lúc đó, Liên Hợp Quốc cũng gửi cảnh báo đến 8 nước và kêu gọi ASEAN cùng phối hợp. Các nước nhận thư gồm: Việt Nam, Thái Lan, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Trung Quốc và các cơ quan thuộc ASEAN.
LHQ kêu gọi các nước hỗ trợ điều tra mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia; Bảo vệ nạn nhân và người tố cáo; Thực thi luật chống buôn người và rửa tiền hiệu quả hơn; Cảnh báo đỏ cho người tìm việc qua mạng.
Các chuyên gia cảnh báo, mọi lời mời việc làm “thu nhập cao – không yêu cầu kinh nghiệm” trên mạng đều có thể là bẫy lừa đảo.
Người lao động khi tìm việc hoặc nhận đề nghị tuyển dụng cần kiểm tra kỹ thông tin công ty, hợp đồng, người liên hệ; Tuyệt đối không giao hộ chiếu, giấy tờ tùy thân cho người lạ; Tìm hiểu thông tin qua Đại sứ quán, cơ quan lao động quốc tế trước khi ra nước ngoài làm việc.
Theo The Nation Thailand, UNODC, Human Rights Watch
BÀI CHỌN LỌC:
Xác chết đột nhiên tỉnh lại, kể cho bác sĩ nghe một sự thật kinh hoàng
XEM THÊM:
Thanh niên 18 tuổi suýt chết khi nhảy từ cửa sổ tầng 8 để trốn khỏi trung tâm lừa đảo ở Campuchia
Tân Thế Kỷ *Truyền Thống – Nhân Văn – Trung Thực*
